ذهن زیبا

جست وجوي كمي محبت و اميد

پسران فراري، تركيبي در مقابل دختران فراري نيست. پسران واقعيتي است كه درجامعه نسبتاً مردسالار ما!گم شده است . اما واقعيت را نمي توان كتمان كرد. درهمه جا مي تواني آنها را ببيني در پاركها وقتي كه بي حوصله قدم مي زنند، در پايانه ها وقتي كه نگاههاي گريزان و يخزده شان پناهي مي جويند و در صفحات بي رمق نشريات زرد وقتي كه به عنوان عامل بزهكاري معرفي مي شوند.
آنان كه كمي اهل مقاومتند، اهل پرسه در دنياي كوچك وبي
 رمز آگهي استخدام هم هستند با اين اميد كه كارفرماجايي براي خوابيدن داشته باشد!
چرا واز چه فرار مي
 كنند وبه كه پناه مي برند وچرا ما آنان را نمي بينيم آيا انحراف جنسي فقط دركمين دختران فراري است؟ يا پسران فراري امروز مردان بيمار فردايند!
اميد را چگونه مي
 شود در دل آنان كاشت وچگونه مي شود به دنياي واقعي كه درآن همه چيز واقعي اما كشنده نيست برگرداند؟
•••
يكي از روانپزشكان وپژوهشگران حوزه مسائل اجتماعي كشور مي گويد: « تا زماني كه نگرش خانواده
 ها نسبت به نيازهاي نوجوانان وجوانان تغيير نكند ونهاد خانواده به آن درجه از درك و باور اجتماعي نرسد كه نيازهاي جوان امروز با نسل گذشته كاملاً تفاوت پيدا كرده، همچنان بايد نظاره گر افزايش نرخ رشد جرايم وكاهش سن متوسط مجرمين وافزايش شمار زندانيان جوان دركشور باشيم.
دكترسيدهادي معتمدي تأكيد دارد ؛ درچنين شرايطي نبايد از مشاهده تعداد زياد نوجواناني كه به عضويت شبكه
 هاي خطرناك تبهكاري درآمده اند تعجب كرد . چرا كه آنان زاييده جامعه اي هستند كه برپايه تفكرات سنتي نسل ديروز شكل گرفته است و با اغلب نيازهاي نسل جوان امروز همخواني ندارد.
بدون ترديد بايد اعتراف كرد طي سالهاي اخير پديده فرار دختران وپسران از خانه جزو آسيب
 هاي جدي بوده كه گريبان كشورهاي درحال توسعه و ايران را گرفته است.
در چنين جوامعي كه به نوعي در كش وقوس گذر از سنت به مدرنيسم هستند آسيب
 هايي شكل مي گيرد كه درگذشته كمتر شايع بوده است . معضل فرار از خانه بخصوص در ميان پسرها يكي از مهم ترين نوع اين قبيل آسيب ها به شمار مي رود.
امروز پايانه
 هاي مسافربري تهران وشهرهاي بزرگ جزو نخستين مكان هايي هستند كه پسران فراري به آنجا پا مي گذارند. كودكان و نوجوانان متواري از كانون خانواده، هنگامي كه وارد محيط متفاوت تري از شهر وديار خود مي شوند ابتدا با اتكا به اصل رواني احتياط، اطراف پايانه ها وبوستان هاي مجاور را به عنوان امن ترين مكانها براي استراحت و آشنايي محدود بامحيط برمي گزينند. چندروز بعد هم سرنوشت مشابه صدها پسر فراري ديگر نيز براي آنان رقم مي خورد. سرنوشتي تاريك وسياه!
به اعتقاد كارشناسان آثار تخريبي فرار پسران، به مراتب وسيع
 تر ومخرب تر از فرار دختران است . و حتي چيزي شبيه يك فاجعه ملي خاموش است . با اين وجود طي سالهاي گذشته عليرغم افزايش آمار فرار پسران از خانه، به ندرت شاهد پرداختن رسانه هاي گروهي ، روزنامه ها، نشريات وحتي مسؤولان ومتخصصان مسائل اجتماعي ، حول اين محور بوده ايم.
به اعتقاد دكتر محمد جغتايي ، رئيس دانشگاه علوم بهزيستي وتوانبخشي كشور، آمارهاي غيررسمي موجود دركشور نشان مي
 دهد تعداد پسران فراري از خانه، بيشتر از دخترهاست. زيرا بافت سنتي حاكم برجمعيت كشور باعث افزايش ميزان كنترل خانواده بردختران است .
برخوردهاي نادرست برخي والدين با فرزندان، برخوردهاي غيرمنطقي خانواده با فرزندان، سخت
 گيريهاي متكي برتفكرات سنتي و سلب آزادي عمل از پسران وعدم توجه به نيازهاي آنان ازجمله مهم ترين دلايل است كه اين استاد دانشگاه در فرار پسران از خانه مؤثر مي داند.
به اعتقاد وي، افزايش سطح فرهنگ خانواده
 ها، احترام به اصل «مشاركت» توجه به خواسته ها ونيازهاي معقول ومنطقي پسرها، امن كردن محيط خانه از سوي والدين، نقش كليدي وكاملاً اثرگذاري دركاهش فرار نوجوانان وجوانان ايفا مي كند. كه متأسفانه به اين موارد تاكنون توجه بسيار اندكي شده است.
يكي ديگر از نكات مورداشاره دكتر جغتايي به تغيير نگرش جوانها به جامعه ومسائل مشابه است كه متأسفانه بامديريت سنتي فعلي كمتر تفاهمي دارد.
كارشناسان امور اجتماعي نيز براين باورند كه باتوجه به جوان بودن جامعه ايران، بزهكاري نوجوانان وجوانان همواره روبه گسترش است. اين عده ريشه بزهكاري را درعوامل بيولوژيك ، اجتماعي ، فقر فرهنگي و ويژگي
 هاي فردي وتشخيصي افراد جست وجومي كنند.
آنان مي
 گويند: پسرها معمولاً از سنين ۱۶ تا ۲۷سالگي مي توانند مرتكب انواع جرايم شوند.
يكي از روانشناسان با تأكيد برنقش اساسي خانواده، مدرسه وجامعه در شكل
 گيري فرآيندهاي زندگي نوجوانان وجوانان مي گويد: « ايجادموانع رشدي، القاي نگرش منفي از سوي والدين و بدرفتاري با فرزندان باعث ايجاد يأس ونااميدي در فرزندان ونهايتاً خودپنداري منفي مي گردد. حال آن كه يك جوان بايد خانواده را به عنوان محلي امن براي حل مشكلات سدراه خود بداند. والدين هم بايد براي ايجاد محيطي آكنده از مهر، عاطفه ودوستي به جذب جوانان ، بخصوص پسرها كه در معرض انواع آسيبها قرار دارند تلاش كنند.
اين استاد دانشگاه مي
 گويد: متأسفانه عامل مهم فرار پسرها ودخترها از خانه به كمبودمحبت وتوجه والدين به فرزندان باز مي گردد.
يقيناً جوانان امروز نيازمند توجه و تشنه محبتند. دراين رهگذر باتوجه به وجود انواع كاستي
 هاي اجتماعي در سطح ملي، برآورده ساختن نيازهاي رواني ، مادي و دروني آنان از سوي جامعه، خانواده واولياي مدرسه بسيار حائز اهميت بوده وجدايي و طرد يك جوان از كانون خانواده واجتماع زمينه ساز فرار وگرفتارشدن درمنجلاب تباهي است.
از منظر اين روانشناس،
 نبود امكانات رفاهي نسبي در شهرستانها و روستاها، تبليغات مستقيم و غيرمستقيم رسانه ها و راديو، تلويزيون درباره جذابيت هاي شهر، بيكاري ، تورم و گراني ، اختلافات خانوادگي وچندپيشگي والدين، آمار بالاي طلاق و عدم توجه جدي به خواسته هاي معقول جوانان نسل امروز ، از جمله مهم ترين دلايل فرار از خانه محسوب مي شوند.
پسران فراري ناآگاه براساس شنيده
 ها وتفكرات جسورانه خويش، تصور مي كنند به محض فرار ازخانه ورسيدن به شهرهاي بزرگ مثل تهران، بلافاصله كار مناسبي پيدا مي كنند. اما به محض تجربه نخستين شب فرار احساس مي كنند تمام رؤياهاي خيالشان به يكباره روي سرشان ويران مي شود. اما آنان نمي دانند بخاطر غرور كاذب توأم با شرم از بازگشت به خانه بزودي براي بقا وادامه زندگي جذب شبكه هاي خلافكاري ومجرمانه شده وتحت انواع سوءاستفاده ها قرار مي گيرند.
جامعه شناسان براي پسران فراري تعريفي دارند: «گروهي از نوجوانان كه به علل مختلف ناچار به گريز از محدوده خانواده مي
 شوند. دراين ميان اعضاي خانواده از علل فرار ويا هدف آنان اطلاعي ندارند.
اين گروه از پسران اقدام خود را نوعي اعتراض مي دانند ودرعين حال خود را قرباني روابط ناسالم در خانواده وفراموش شده درجامعه مي
 دانند.
دكتر سيدهادي معتمدي پژوهشگر مسائل اجتماعي درباره علل و ريشه
 هاي فرار نوجوانان بخصوص پسرها از خانواده مي گويد: «حوزه آسيب پذيري پسران نسبت به دختران، درجامعه كنوني ما بسيار وسيع وگسترده است . به عبارت ديگر مي توان گفت: آسيب هاي واردشده به دختران كمتر از پسران است.
زيرا پسران فراري برخلاف دخترها ، به راحتي قابل تشخيص نيستند و بخاطر قدرت تحرك وجابجايي بالا مي توانند به سادگي مورداستفاده
 هاي گوناگون قرار گيرند.
به گفته اين روانپزشك، پسرها، علاوه براين كه ممكن است مورد آزارهاي جنسي قرار گيرند قابليت انجام كارهايي را هم دارند كه از عهده دخترها برنمي آيد. به همين خاطر از نظر شخصي هم مي
 توانند آسيب هاي گسترده اي در سطح جامعه ايجاد كنند . مديركل دفتر پيشگيري از آسيبهاي اجتماعي سازمان بهزيستي ، عوارض ناشي از فرار پسران را به بشدت جدي دانسته وباتوجه به افزايش آمار فرارها ، از بي برنامگي دستگاهها وسازمانهاي مسؤول كشوري ، براي پيشگيري وبرخورد با اين پديده سخن به ميان آورده وبراين نكته تأكيد مي ورزد كه عوارض فرار پسران چندين برابر بيشتر ازدختران است.
بنابراين باتوجه به شرايط فعلي جامعه، ضرورت اهتمام جدي مسؤولان ، متخصصان ومتوليان نهادهاي دولتي وغيردولتي دراين زمينه كاملاً جدي وبااهميت به نظر مي
 رسد. چرا كه پسران فراري ومجرم امروز، پدران خشن و آسيب ديده فرداي اين مرز وبوم خواهند بود و...
گزارش : داريوش آرمان

 


نوشته شده در تاريخ دوشنبه دوم آبان 1390 توسط علی 
.: Weblog Themes By Blog Skin :.

ابزار رايگان وبلاگ

طراحي سايت